1- گروه مدیریت دولتی، واحد شوشتر، دانشگاه آزاد اسلامی، شوشتر، ایران 2- گروه مدیریت دولتی، واحد شوشتر، دانشگاه آزاد اسلامی، شوشتر، ایران ، vahid.chenari@iau.ac.ir 3- گروه مدیریت دولتی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران. 4- گروه مدیریت دولتی، واحد علوم تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران
چکیده: (21 مشاهده)
زمینه: مدیریت منابع انسانی مبتنی بر رفتار پیشکنشی و اخلاق کاری، رویکردی نوین در ارتقای عملکرد شغلی و سازمانی است که با تأکید بر ابتکار عمل مسئولانه، آیندهنگری و پایبندی به ارزشهای اخلاقی، زمینهساز بهبود پایدار در سازمانها میشود. رفتار پیشکنشی، در صورتی میتواند به ارتقای اثربخشی فردی و سازمانی منجر شود که در چارچوب اصول اخلاق کاری، مسئولیتپذیری و رفتار شهروندی سازمانی هدایت گردد. پژوهش حاضر با هدف طراحی و ارائه الگوی مدیریت منابع انسانی مبتنی بر رفتار پیشکنشی و اخلاقی در شرکت ملی گاز ایران انجام شده است. روش: این پژوهش با رویکرد آمیخته (کیفی–کمی) و در پارادایم پراگماتیسم انجام شد. در بخش کیفی، جامعه آماری اساتید مدیریت منابع انسانی و مدیران ارشد شرکت ملی گاز ایران بودند که با روش نمونه گیری هدفمند 15 نفر بعنوان نمونه انتخاب شدند. ابزار مصاحبههای نیمهساختاریافته بود و داده ها با روش تحلیل مضمون و بهرهگیری از نرمافزارMaxqda 2020تحلیل شدند. در بخش کمی، جامعه تحقیق شامل کارکنان شرکت ملی گاز ایران بودند که با استفاده از نمونه گیری تصادفی 60 نفر بعنوان نمونه انتخاب شدند. ابزارپرسشنامه محقق ساخته بخش کیفی بود و داده ها با استفاده از روش مدلسازی معادلات ساختاری حداقل مربعات جزئی و نرمافزارSmartPLSتحلیل گردید. یافته ها: یافتههای پژوهش منجر به شناسایی 10 مضمون فراگیر، 20 مضمون سازماندهنده و 60 مضمون پایه شد که در قالب یک الگوی جامع مدیریت منابع انسانی مبتنی بر رفتار پیشکنشی و اخلاقی ارائه گردید. نتایج بخش کمی نشان داد که کلیه مسیرهای مدل معنادار بوده و مؤلفههایی نظیر رهبری غیررسمی اخلاقمحور، نوآوری مسئولانه در منابع انسانی و تابآوری اخلاقی کارکنان، نقش کلیدی در تقویت رفتارهای پیشکنشی ایفا میکنند. نتیجه گیری: این پژوهش با ارائه الگویی بومی، ضمن توسعه ادبیات مدیریت منابع انسانی، بر اهمیت جهتدهی اخلاقی به رفتارهای پیشکنشی در سازمانهای دولتی تأکید میکند.
hendijani M, chenari V, ahmadi S A, amirnezhad G. Presenting a Human Resource Management Model based on Proactive and Ethical Behavior. Ethics in Science and Technology 2026; 21 (2) :121-129 URL: http://ethicsjournal.ir/article-1-3559-fa.html
هندیجانی محمود، چناری وحید، احمدی سید علی اکبر، امیرنژاد قنبر. ارائه الگوی مدیریت منابع انسانی بر مبنای رفتار پیش کنشی و اخلاقی در شرکت ملی گاز ایران. اخلاق در علوم و فناوری. 1405; 21 (2) :121-129