1- دانشجوی دکتری حقوق خصوصی، گروه فقه و حقوق، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، ارومیه، ایران 2- گروه فقه و حقوق اسلامی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، ارومیه، ایران ، sa.alipour@urmia.ac.ir 3- گروه فقه و حقوق اسلامی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، ارومیه، ایران
چکیده: (11 مشاهده)
زمینه: داراییهای دیجیتال به عنوان پدیدهای نوظهور در عصر فناوری اطلاعات، چالشهای حقوقی متعددی را در نظام حقوق خصوصی ایران به وجود آوردهاند.در نظام حقوقی جمهوری اسلامی ایران، علیرغم گام مهم نظامنامه داراییهای دیجیتال مصوب ۱۴۰۳، بهدلیل فقدان قانونگذاری صریح در سطوح بالادستی، نبود نهاد مرجع مشخص برای تنظیمگری، ضعف همکاری میان دستگاهها و ابهام در حقوق عمومی مرتبط با خلق و گردش پول دیجیتال، امکان تحقق حکمرانی مؤثر بر داراییهای دیجیتال با محدودیت جدی مواجه است.باید توجه داشت که انقلاب فناوری اطلاعات دیدگاه ما را نسبت به دنیا عمیقاً تغییر داده است.عصر، عصر آگاهی است و سیستمهای سایبری در جهان، قوانین مختلفی دارند که در رفتار اعضا تأثیرگذار هستند.کاربرها آزادند در هر محیط دیجیتالی سیر کنند، اما این آزادی نباید کاربر را به فضاهای غیراخلاقی هدایت کند و یا زمینه سوءاستفاده از اطلاعات را فراهم آورد. از این رو مقاله حاضر به بررسی چالشهای اخلاقی و حقوقی انتقال داراییهای دیجیتال پرداخته است. نتیجه گیری: بی شک دنیای اطلاعات در محیط دیجیتال نیز نیاز به ضوابط اخلاقی دارد؛ به همین دلیل قانون گذار با شناسایی این ضوابط باید آنها را در قالب قوانین حقوقی اجرایی کند تا تولیدکنندگان یا سودجویان، از اطلاعات سوءاستفاده نکنند. بررسی انجامشده نشان میدهد در حقوق ایران و آمریکا که انواع دارایی های دیجیتال، ازحیث ماهیت در دستۀ کالای دیجیتال قرار میگیرند و دارایی شخص دیجیتالی هستند. از نظر قالب قراردادی، استفاده از قراردادهای مجوز بهرهبرداری چالشهای متعدد قانونی را برای طرفین قرارداد در پی خواهد داشت و راهکار مناسب، اعمال قواعد عقد بیع بر انتقال این دارایی ها است که بهنحو مشخص و کاملی مراحل انعقاد، اجرا، جبران خسارت و همچنین قواعد حمایتی را دربر میگیرد. این رویکرد باتوجهبه سوابق فقهی و قانونی موجود درخصوص بیع اموال غیرمادی، در حقوق ایران نیز قابل پذیرش است.
Ghateh Ghoshchi S, Alipour Ghoshchi S, Nikkhah Saranghi R. Ethical and Legal Challenges of Digital Asset Transfer. Ethics in Science and Technology 2026; 21 :78-85 URL: http://ethicsjournal.ir/article-1-3638-fa.html
قاطع قوشچی شهلا، علی پور قوشچی سلمان، نیکخواه سرنقی رضا. چالشهای اخلاقی و حقوقی انتقال داراییهای دیجیتال. اخلاق در علوم و فناوری. 1405; 21 () :78-85
